Yapay Zekanın İnsan Hakları Hallerine Karşı Toronto Bildirgesi
Yapay Zekanın İnsan Hakları Hallerine Karşı Toronto Bildirgesi

Yapay Zekanın İnsan Hakları Hallerine Karşı Toronto Bildirgesi

04.06.2018

Yapay zekanın hemen her sektöre yayılması beraberinde pek çok soru getirdi. Bu soruların başında da insan haklarının ihlal edilip edilmeyeceği geliyor.

Bu konuyla ilgili geçtiğimiz hafta Toronto’da düzenlenen RightsCon konferansında bir bildirge yayın-landı. İnsan hakları ve teknoloji grupları koalisyonu tarafından hazırlanan bildirge hem hükumetleri hem de teknoloji şirketlerini ilgilendiriyor. Bildirgenin konusu ise algoritmaların eşitlik ve ayrımcılık yapmama temel ilkelerine saygılı olmasını sağlamak!

Toronto Bildirgesi olarak adlandırılan bu belge, makine öğrenim sistemlerinin mevcut insan haklarını ihlal etmesini engelleme ve ayrımcılık yapmama yükümlülüğüne dayanıyor. Bu teknolojilerin insan haklarını nasıl etkileyeceğine odaklanmak gerektiğini vurgulayan bir önsözle başlayan bildiri şu soruya yanıt arıyor: “İçinde bulunduğumuz yapazy zeka dünyasında insan haklarına zarar vermekten kim sorumlu olacak?”

Şu an Uluslararası Af Örgütü, Access Now, İnsan Hakları İzleme Örgütü ve Wikimedia Vakfı tarafından imzalanan bildirinin önümüzdeki haftalarda daha fazla STK tarafından imzalanması bekleniyor.

Bildirinin kanunen bir bağlayıcılığı olmasa da yapay zekayı odağına almış pek çok hükumet ve teknoloji şirketine yol göstereceği kesin. Çünkü bildirge ayrımcılıkla mücadele etmenin ötesinde algoritmik bir ayrımcılığın gerçekleşmesi durumunda insan haklarına dayalı çözüm yolları sunuyor.

Aslında bildirge temelde oldukça aşina olduğumuz popüler algoritmaların nasıl çalıştıkları konusunda daha fazla şeffaflık sunmaları anlamına geliyor.

İnsan Hakları İzleme Örgütü Genel Danışmanı Dinah PoKempner, şeffaflığın sanılanın aksine sadece kullanıcıların güvenini kazanmakla ilgili olmadığını aynı zamanda hesap verebilirlik ile bütünleşik ol-duğunu söylüyor. Yapay zekanın her geçen gün daha fazla hayatımızın içine girdiğini düşünürsek insan hakları ve iyiliği için çalışan bir mekanizma olması son derece önemli

Toronto Bildirgesi, pek çok hükûmetin yapay zeka konusundaki tavrıyla benzer noktalara değiniyor. RightsCon'un açılış oturumunda konuşan Kanada Kültür Bakanı Mélanie Joly da algoritmik şeffaflık için çaba harcanmasının çevrimiçi bilgi alışverişi için çok önemli olduğunu vurguluyor.

Demokratik bir internete inandıklarını dile getiren Joly, algoritmaların şeffaflığını gerçekten önemse-diklerini belirtti.